KEP iletisi gönderirken 'Gönderi türü' olarak standart KEP yerine 'E-Tebligat' seçeneğini işaretlemek gönderim ücretini veya hukuki geçerliliği etkiler mi?
3 Cevap
Özel hukuk tüzel kişisi veya tacir olarak KEP üzerinden ticari ihtarname gönderirken 'E-Tebligat' seçeneğini işaretleme düşüncesi hem hukuken tamamen hatalı hem de teknik açıdan iletinin başarısızlıkla sonuçlanmasına yol açabilecek son derece riskli bir tercihtir. Bildirimlerinizde mutlaka "Standart KEP" seçeneği kullanılmalıdır.
Bu kuralın Tebligat Hukuku, Türk Ticaret Kanunu ve KEP teknik altyapısı açısından gerekçeleri şu şekildedir:
- 7201 Sayılı Tebligat Kanunu m. 1 ve Tebliğ Merci Ayrımı: Tebligat Kanunu kamu hukuku niteliğindedir ve şekle sıkı sıkıya bağlıdır. Kanunun 1. maddesi uyarınca tebligat çıkarma yetkisi; yalnızca yargı mercilerine (mahkemeler, icra daireleri, savcılıklar), genel ve katma bütçeli kamu idarelerine, belediyelere, köy hükmi şahıslarına, barolara ve noterlere tanınmıştır. Özel hukuk kişileri (anonim şirketler, limited şirketler, şahıs tacirleri) kanunen "Tebliğ Merci" sıfatına sahip DEĞİLDİR. Özel bir şirketin sistemden 'E-Tebligat' seçeneğini işaretlemesi, o iletiyi 7201 sayılı Kanun m. 7/a kapsamında bir resmi kamu tebligatına dönüştüremez.
- UETS ile KEP Ayrımı (1 Ocak 2019 Miladı): 7201 sayılı Kanun m. 7/a kapsamındaki zorunlu e-tebligatlar, 1 Ocak 2019 tarihinden itibaren münhasıran PTT bünyesindeki UETS (Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi) üzerinden yapılmaktadır. KEP sistemi ise tacirler arası ticari bildirimler, şirket sözleşmeleri ve TTK m. 18/3 kapsamındaki fesih/ihbar süreçleri için kullanılmaktadır. KEP arayüzlerindeki 'E-Tebligat' seçeneği, yalnızca UETS öncesi dönemden kalan veya özel mevzuatla tebligat çıkarma yetkisi bulunan kamu kurumlarının kurumsal entegrasyonu için tanımlanmış bir modüldür.
- Teknik İletim Hatası ve Hak Düşürücü Süre Riski: Standart bir kurumsal KEP hesabından 'E-Tebligat' seçildiğinde; sistem arka planda ETSI TS 102 640 ve e-Tebligat standartları gereği zorunlu olan kamusal meta verileri (Tebligat ID, Barkod Numarası, Tebliğ Çıkaran Merci Kodu) arar. Özel bir şirketin hesabında bu veriler bulunmadığı için KEPHS sunucuları "Yetkisiz Gönderi Türü", "Şema Doğrulama Hatası (XML/XSD Validation Failure)" veya "İletim Başarısızlığı" uyarısı vererek iletiyi bloke eder. İletinin iletilememesi durumunda sistem 'Teslim Edilemedi Delili' (EAS) üretir ve TTK m. 21/2 kapsamındaki 8 günlük fatura itirazı veya sözleşme fesih süreleri kaçırılarak telafisi imkânsız hak kayıpları doğar.
- Ücret Tarifesi ve Kontör Maliyeti Farkı: KEPHS ve PTT KEP tarifelerinde 'Standart KEP' gönderisi ile 'E-Tebligat' gönderisi farklı kontör birimlerine ve fiyatlandırma skalalarına tabidir. Yetkisiz şekilde e-tebligat türü seçildiğinde, iletim başarısız olsa dahi sistem hesabınızdan daha yüksek kontör düşebilir veya gereksiz faturalandırma uyuşmazlıklarına neden olabilir.
- TTK m. 18/3 ve HMK m. 205 Kapsamında İspat Gücü: Tacirler arasındaki uyuşmazlıklarda aranılan yasal şart, bildirimin 'E-Tebligat' olması değil; 6102 sayılı TTK m. 18/3 uyarınca "güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılmış olmasıdır". Gönderi türü olarak "Standart KEP" seçilip yetkili e-imza ile imzalandığında, HMK m. 205 uyarınca senet hükmünde kesin delil gücü eksiksiz sağlanır ve KEP zaman damgalı Teslim Delili (EYS) mahkemede karşı tarafın tüm itirazlarını kesin olarak bertaraf eder.
Özetle; 'E-Tebligat' seçeneğini asla seçmeyiniz; gönderinizi "Standart KEP" türünde oluşturup şirket yetkilisinin güvenli elektronik imzasıyla imzalayarak gönderiniz.
Teknik mimari ve ETSI standartları açısından konunun detayları şunlardır:
- KEP sistemi RFC 5322 ve ETSI TS 102 640 standartlarına dayanır. Gönderi türü olarak 'E-Tebligat' seçildiğinde MIME başlığına 'X-KEP-Message-Type: E-Tebligat' etiketi eklenir ve alıcı sunucu kamu güvenliği katmanında filtreleme yapar. Gönderici sertifikasında kamu kurumu OID (Object Identifier) kodu bulunmadığı takdirde ileti alıcı posta kutusuna düşmeden doğrudan 'Rejected / Güvenlik Duvarı Engeli' ile geri döner.
- Gönderinizin yasal geçerliliğini ve iletim durumunu doğrulamak için gönderimden sonra gelen kutunuzda oluşacak 'Delil-EYS.eyp' dosyasını açarak XML içerisindeki 'Delivery-Status: Delivered' ibaresini kontrol etmeniz yeterlidir.
KEP iletimlerinin delil gücü Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK m. 199 ve m. 205) ile Türk Ticaret Kanunu (TTK m. 18/3) kapsamında senet hükmünde kesin delil niteliğindedir.
- KEP sistemi üzerinden üretilen her bir delil paketi (
.eypuzantılı dosya), gönderim, teslim ve muhatabın kutusuna ulaşma anını TÜBİTAK onaylı zaman damgası ve SHA-256 özetiyle kilitler. - Muhatabın 'bana böyle bir mail gelmedi' veya 'içeriği boştu' şeklinde itiraz etme hakkı hukuken yoktur; sistem delil kayıtları inkar edilemezlik (non-repudiation) prensibiyle korunur.
- Dava dosyasına veya icra takibine sunarken KEP sağlayıcısından aldığınız barkodlu ve doğrulanabilir teslim delil tutanağını eklemeniz yeterlidir.
Özellikle ihtarname, sözleşme feshi ve cari hesap mutabakatlarında noter masrafı yapmadan aynı hukuki gücü elde etmenin en ekonomik yoludur.